බුද්ධත්වය කරා ගිය බෝසත් ගමන සහ සංසාරයේ යථාර්ථය
බෝසත් උපත, කුමරු මාලිගයෙන් නික්ම යාමට හේතු වූ සතර පෙරනිමිති, සහ උපන් සෑම සත්ත්වයෙකුම මුහුණ දිය යුතු අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම යථාර්ථය. ජයනි පෙරේරා.
Read it in English
එක් වෙසක් පුන් පොහෝ දිනක තුන් ලොව පුරා සුදෝ සුදු ආලෝකයක් පැතිර ගියේය. ඊට හේතුව වූයේ සංසාරය පුරා අනුන් වෙනුවෙන් අපමණ දුක් විඳිමින්, අසීමිත වීර්යයක් දැරූ උතුම් බෝසත් වීරයෙකු මෙලොව පහළ වීමයි.
ශාක්‍ය වංශයේ උපන් මේ කුමරුට සක්විති රජ වීමේ භාග්‍යය සහ හැකියාව ඇති බව සෘෂිවරු පැවසූහ. එහෙත්, පිය රජු වූ සුද්ධෝදන රජුගේ සිතට මහත් බරක් එක් කරමින් ඔවුහු තවත් අනාවැකියක් පළ කළහ. එනම්, ජීවිතයේ දුක්ඛිත යථාර්ථයන් කුමරුගේ දෑසට හසු වුවහොත්, ඔහු ගිහි ජීවිතය කෙරෙහි කලකිරී ගිහිගෙයින් නික්ම යන බවයි.
එබැවින් පිය රජතුමා තම කුමරුට අතිශය සුඛෝපභෝගී ජීවිතයක් ලබා දුන්නා පමණක් නොව, තම රාජධානියේ පැවති සියලු දුක්ඛිත තත්ත්වයන් ද කුමරුගෙන් වසන් කර තැබීමට කටයුතු කළේය. අෂ්ටසෘද්ධිලාභී වූ එම සෘෂිවරුන්ගේ උපදෙස් වූයේ මහලු වීම, රෝගී වීම සහ මරණයට පත්වීම යන ජීවිතයේ අනිවාර්ය සත්‍යයන් කුමරුගේ දෑසින් සඟවා තබන ලෙසයි.
තම පුතු තුන් ලොවම ජය ගන්නා සක්විති රජෙකු වනු දැකීමේ මහත් අභිලාෂයෙන් පිය රජතුමා ඔහුට සියලු සැප සම්පත් ලබා දුන්නේය.
නමුත් සියල්ල වෙනස් කරන නියමිත කාලය එළඹිණි.
දෙවියන්ගේ මැදිහත්වීමෙන්, උයනට යන ගමනකදී එක් දිනක කුමරුට මහලු මිනිසෙකු දැකගැනීමට ලැබිණි. මීට පෙර කිසි දිනෙක දැක නොතිබූ එවැනි තත්ත්වයකට පත්ව සිටි මිනිසා දුටු බෝසත් කුමරුගේ සිත තිගැස්සී ගියේය. තමන් දරා සිටින මේ ශරීරය ද දිනෙක මෙලෙස දිරාපත් වන බව ඔහුට අවබෝධ විය.
එම දසුනෙන් මහත් කනස්සල්ලට පත් කුමරු, පසුදින ද උයන කරා යමින් සිටියදී රෝගී වූ මිනිසෙකු දැකගත්තේය. මිනිස් ශරීරය මෙලෙස රෝගී වී වේදනාවට පත්විය හැකි බව දුටු කුමරුගේ සිත තුළ මහත් කම්පනයක් ඇති විය.
තවත් දිනයකදී දෙවියන්ගේ මැදිහත්වීමෙන් ඔහුට මළ සිරුරක් දැකගැනීමට ලැබිණි. එම දසුන කුමරු තුළ සංසාරය කෙරෙහි ගැඹුරු කලකිරීමක් ඇති කිරීමට සමත් විය. මේ ජීවිතයේදී තමා සතු සියල්ල දිනෙක අතහැර යාමට සිදුවන බවත්, තමා ආදරය කරන සියලු දෙනාට ද මෙම දුක්ඛිත යථාර්ථයට මුහුණ දීමට සිදුවන බවත් ඔහු අවබෝධ කර ගත්තේය. ඒ අවබෝධය හමුවේ කුමරු දැඩි නිහඬතාවයකට පත් විය.
තවත් දිනයකදී ඔහුගේ නෙත ගැටුණේ ශාන්තව ගමන් කරන පැවිදි තාපසවරයෙකුගේ රුවයි. පෙර දුටු දසුන් තුළ නොතිබූ කිසියම් අසිරිමත් නිවීමක් සහ ශාන්ත බවක් ඒ රුව තුළින් ඔහු දුටුවේය. එම දසුන තුළින් ගිහිගෙයින් නික්මී සත්‍යය සොයා යාමේ මාර්ගයක් ඇති බවත්, පරම විමුක්තිය සාක්ෂාත් කරගැනීමේ හැකියාව පවතින බවත් බෝසත් කුමරුට පසක් විය.
එහෙත්, තමන්ට සංසාරය පුරා බුද්ධත්වය සාක්ෂාත් කරගැනීම සඳහා උපකාර කරමින් පැමිණි, මේ අවසන් භවයේදී ද තම අගමෙහෙසිය බවට පත්ව සිටි යශෝධරා දේවිය රාහුල කුමරුට උපත ලබා දුන් පුවත ඔහුට සැල විය.
බැඳීම්, විනාශය සහ දුක්ඛිත යථාර්ථයන් දැක සිත කම්පනයට පත්ව සිටි කුමරු, පුත්‍රයාගේ උපත පිළිබඳ පුවත ඇසූ විට,
රාහුලෝ ජාතෝ, බන්ධනං ජාතං
යනුවෙන් ප්‍රකාශ කළ බව සඳහන් වේ. එහි අදහස වූයේ, “රාහුල උපන්නේය; තවත් බැඳීමක් ඇති වූයේය” යන්නයි.
තම පුතුගේ රුව දැකීමෙන් සිත තවදුරටත් බැඳීම්වලට ඇලී යා හැකි බව සිතූ කුමරු, එදිනම ගිහිගෙයින් නික්ම ගියේය. එය ලොවට අසීමිත කරුණාවෙන් යුතුව පරම සත්‍යය සොයා ගිය මහා අභිනිෂ්ක්‍රමණය විය.
සංසාරයේ යථාර්ථය
උපත ලැබූ සෑම සත්ත්වයෙකුම යම් දිනක මේ කියූ මහා ජීවන යථාර්ථයන්ට මුහුණ දීමට නියමිතය.
ඔබත්, මමත්, අප සියලු දෙනාත්, අද මෙලොවට අලුතෙන් උපන් කුඩා දරුවා පවා, යම් දිනක ශරීරය දිරාපත් වීමේත්, රෝගී වීමේත්, ආශාවෙන් හා ආදරයෙන් ගොඩනඟා ගත් සියල්ල අතහැර මෙලොවින් නික්ම යාමේත් යථාර්ථයට මුහුණ දිය යුතුය.
මේ ආකාරයෙන් එක් තැනකින් තවත් තැනකටත්, එක් භවයකින් තවත් භවයකටත්, විවිධ ශරීර ලබා ගනිමින්, විවිධ මාපියන්ට, හිතමිතුරන්ට සහ සබඳතාවලට ඇලෙමින්, භෞතික සැප සම්පත් හඹා යමින් සත්ත්වයෝ සංසාරයේ සැරිසරති. අවසානයේදී තමන් ආශාවෙන් ගොඩනඟා ගත් සියල්ල අතහැර යාමට ඔවුන්ට සිදු වේ.
මේ සියල්ල දුක්ඛයෙන් කෙළවර වන ගමනක් බව නොදැන, සත්ත්වයෝ නැවත නැවතත් ඉපදෙමින්, ජීවත් වෙමින්, මිය යමින් සංසාර චක්‍රය තුළ නිමක් නොමැතිව සැරිසරති.
මෙලොව පවතින සියල්ල අනිත්‍ය බවත්, දුක්ඛ බවත්, අනාත්ම බවත් සියලු සත්ත්වයන්ට අවබෝධ වේවා!
සත්‍යය දකිත්වා!
සියලු සත්ත්වයෝ පරම සත්‍යය අවබෝධ කරගෙන සංසාර දුකින් මිදීමේ මාර්ගයට පිවිසෙත්වා!
ජයනි පෙරේරා, Parami Ceylon